PDF Afdrukken E-mailadres

Positieve bekrachtiging:

Positief in deze context betekent toedienen terwijl negatief betekent weglaten of vermijden. Een positieve bekrachtiging is een vorm van operante conditionering: de hond leert de consequenties van zijn gedrag en kan zijn omgeving daarmee beïnvloeden.

Wat is een bekrachtiging?

Een bekrachtiging is een bepaalde handeling die gedaan wordt om het gedrag van een hond te versterken.

Wij spreken van een positieve bekrachtiging zodra er een aangename prikkel toegediend wordt aan de hond met de bedoeling dat de kans groot is dat herhaling van het gedrag in de toekomst zal toenemen. Een positieve bekrachtiging vindt dus altijd plaats nadat het gedrag vertoond is.

Wat is een aangename prikkel?

Natuurlijk verschilt dat per hond. Voor de meeste honden is voer, aandacht, spel en niet te vergeten steun verlenen een aangename prikkel.

Voorbeelden van een positieve bekrachtiging

Hond gaat zitten en krijgt een voertje.
Hond bedelt en krijgt aandacht.
Hond krabt aan de deur en de baas doet de deur open.
Hond ontdekt de vuilniszak en eet de inhoud op.

De valkuilen

Positieve bekrachtigers zijn vaak gebaseerd op voedsel of aandacht. Dit betekent dus dat de bekrachtiging ook daadwerkelijk moet bestaan uit voedsel of aandacht. Beloning door stemgebruik is voor veel honden niet voldoende. Misschien in een rustige omgeving, thuis, zonder afleiding maar als jouw hond moet komen na een flinke boswandeling waarin hij lekker zijn gang kon gaan, moet je in de regel met grove geschut aankomen.

Steun verlenen is één van de sterkste bekrachtigers en helaas realiseren weinig mensen zich dat. Voorbeeld: een hond is angstig naar andere honden. Hij blaft als hij een andere hond ziet en wordt wellicht zelfs agressief wanneer deze hem benadert. De baas wil de hond geruststellen en zegt: "het is al goed" of "lief doen he". Het is heel menselijk en begrijpelijk dat je dat doet echter een hond ervaart dit als steun voor zijn gedrag. Hij hoort namelijk "goed zo, braaf" en de kans op herhaling is dus groot; hij wordt beloond.

Conclusie

Weet wat je beloont! Een positieve bekrachtiging geven is niet altijd makkelijk. Wanneer het gaat om gehoorzaamheidstraining is deze methode heel goed bruikbaar. Immers, elk gedrag wat maar enigszins lijkt op het gewenste gedrag wordt beloond – vaak met voer. Maar... als je te vaak te makkelijk gedrag beloont, zal de hond zich nooit verder kunnen ontwikkelen. Een hond die altijd beloond wordt voor 'zit', zal moeilijk gaan liggen. Een hond die altijd wat toegestopt krijgt onder tafel als de rest van de familie eet, wordt een bedelaar en dat zijn altijd onaangename gasten.

Daag jezelf en jouw hond uit en beloon alleen voor het beter, sneller of netter uitvoeren van een commando. Er is één gedrag waarvoor je je hond altijd beloont en dat is voor het hierkomen: een hond die bij de baas komt moet altijd beloond worden! Hoe lang het ook duurt. Bij de baas is toch de beste plek van de wereld? Wanneer jij jouw hond direct aanlijnt als hij bij je komt, geef je hem een correctie: een negatieve correctie!

positieve-bekrachtiging

Negatieve bekrachtiging:

Negatief in deze context betekent weglaten of vermijden terwijl positief betekent toedienen. Een negatieve bekrachtiging is een vorm van operante conditionering: de hond leert de consequenties van zijn gedrag en kan zijn omgeving daarmee beïnvloeden.

Een negatieve bekrachtiging is vaak het gevolg van een positieve correctie. De hond heeft eerst een onaangename prikkel toegediend gekregen (denk aan het lopen tegen een stroomdraad of een kind dat over zijn staart is gefietst) en heeft daarna geleerd deze te ontwijken. Zo zal hij bij het zien van stroomdraad meer afstand gaan nemen en wellicht kinderen op fietsen willen vermijden.

Deze vorm van conditionering wordt in ons dagelijks leven veel gebruikt; ook voor mensen. Denk aan het piepen wanneer de lampen van de auto branden als het contact uit is of zolang de veiligheidsgordel nog niet om is gedaan. Je kunt aan deze onaangename prikkel ontsnappen door gewenst gedrag te vertonen namelijk de lichten doven of de gordel omdoen.

Wat is een onaangename prikkel?

Een onaangename prikkel is pas onaangenaam als deze door de hond zo ervaren wordt, niet wat onze perceptie daarvan is!

Voorbeelden van een negatieve bekrachtiging

De lijn strak naar beneden trekken zodat een hond gaat liggen.
Blaffen naar de postbode.
Hond die vlucht voor onweer/vuurwerk (vermijdingsgedrag).
Halti/gentle leader gebruiken om de hond netjes aan de lijn te laten lopen.

De valkuilen

Een negatieve bekrachtiging toepassen vereist – net als bij een positieve correctie – goede timing en kennis van de gevoeligheid van de hond. Bovendien moet het gewenste gedrag wat uiteindelijk optreedt geconditioneerd worden door middel van een positieve bekrachtiging. Immers, de hond moet weten welk gewenst gedrag van hem verlangd wordt. Hij zal anders steeds onzekerder en zelfs angstig kunnen worden.

Het zogenaamde vermijdingsgedrag (zelfbelonend gedrag) is een sterke bekrachtiger. Het vereist behoorlijk wat energie om die aanvankelijk onaangename prikkel (weer) aangenaam te maken zeker bij vlucht- of agressiegedrag.

Geschreven door:
Monique Appels
Hondengedragstherapeut, Hondencoach en gediplomeerd instructeur
www.hondenuniversiteit.nl

 

Add comment

Comments

  • No comments found